Menu

Sapere aude incipe

A capite ad calcem

Vanesca z hotelu Manhattan

ulakrzyprzy

Dwa lata minęły już od śmierci Aleksandra Minkowskiego, polskiego pisarza, reportażysty i scenarzysty filmowego. Serial wg jego powieści Szaleństwo Majki Skowron cieszył się swojego czasu dużą popularnością wśród młodzieży. W latach 1969–1972 przebywał w USA jako wykładowca na Uniwersytecie Columbia. Wtedy poznał Irę Goetza, z którym zawitał niegdyś do Biecza. Przeżycia wojenne Goetza stał się kanwą jednego z opowiadań zawartych w tomie Vanesca z hotelu Manhattan. Aleksander Minkowski przetłumaczył z języka hebrajskiego wiersz Miasteczko Biecz napisany w Nowym Jorku przez bieczanina Eliasa Singera. Zamieściłem go w mojej książce, a fragment zamieszczam w niniejszym blogu:

Bieczu pagórków i dolin

Bieczu mojej tęsknoty

Zimą srebrny od śniegu

Latem od słońca złoty.

Minkowski_GoetzDwaj przyjaciele z Uniwersytetu Columbia nad Morskim Okiem - z lewej Aleksander Minkowski i Ira Goetz

 

Szlakiem Insurekcji Kościuszkowskiej

ulakrzyprzy

Tak się dzisiaj złożyło, że odwiedzając Proszowice i Słomniki podążyłem szlakiem powstania Kościuszki. Po zapoznaniu się z treścią stosownych tablic, rozmieszczonych w rynkach obu miast, zająłem się rzeczą  niezbyt patriotyczną - zwiedzaniem cmentarzy żydowskich. Ileż ten naród musiał się natrudzić, aby ogołocić kirkuty z wszystkich płyt nagrobnych. Widoczne na zdjęciach macewy zostały postawione współcześnie, aby upamiętnić pierwotną funkcję ogrodzonych przez żydowskie fundacje dawnych ugorów i pastwisk. I tak miały szczęście, że nie zostały przeznaczone pod budowę gmachów użyteczności publicznej, dworców autobusowych, warsztatów samochodowych... Długo by wyliczać. W Słomnikach zachowała się okazała synagoga mieszcząca ponadto mykwę, cheder, urząd gminy żydowskiej, szkołę dla dziewcząt. Dzisiaj stoi opuszczona, zdewastowana, pozbawiona opieki, chociaż należy do Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie.

proszowiceCmentarz żydowski w Proszowicach, data ostatniej dewastacji kirkutu to rok 1997

slomnikiCmentarz w Słomnikach. Współczesne macewy zawierają nazwiska wszystkich rodzin żydowskich miasta.

Dawnej fotografii czar

ulakrzyprzy

Wśród fotografii bądź reprodukcji, które posiadam znajdują się także zdjęcia z firmówkami zakładów fotograficznych. Czasami te druki dawnych atelier fotograficznych są bardziej interesujące niż same zdjęcia. Zresztą osądźcie sami.

Pakiet_obrazkw5

22

 

Okruchy historii najnowszej

ulakrzyprzy

Lektura protokołów rady miejskiej miasteczka B. z końca lat 40. jest czynnością zajmującą. Na dowód tego przedstawiam historię decyzji o wytypowaniu (wydaleniu) z rady obywatela B. St. W uzasadnieniu podano, że B. St. jest właścicielem dwóch kamienic, ośmiu morgów gruntu oraz trudni się skupem jaj. Radny B. St. oświadczył, że „jest dumny z tego, że tylko dlatego zostaje wydalony z członka Rady, że jest zamożny a nie z tytułu odchylenia wobec ustroju demokratycznego zaznaczając, że ojciec jego pracując przez około 30 lat w Ameryce jako robotnik, za zarobione pieniądze nabył realność w B., a nie z wyzysku biedoty, ani też z przedsiębiorstwa fabrycznego”.

Radny Z. F. stanął w obronie B. St. i dodał: „jak może nałogowy pijak, upijający się i wywracający na ulicy wywołując zgorszenie publiczne decydować o wykluczaniu z członków Rady”. Niestety, dyskusja nie pomogła i ob. B. St. przy 4 głosach sprzeciwu i 2 wstrzymujących się został wytypowany z rady miejskiej miasteczka B.

natorum

Fragment starej księgi urodzin ze wsi L.

Przyjdzie żniwiarz i zetnie

ulakrzyprzy

Z przestrzeni publicznej Harklowej zniknął symbol totalitarnego ustroju - pomnik poświęcony polskim i radzieckim partyzantom poległych w latach 1939-1945 na ziemi jasielskiej. Obelisk został odsłonięty 22 lipca 1974 roku, w tym roku zakończył swój żywot. Pomnik był ładny, może wystarczyło jedynie zniszczyć tablice sławiące nieakceptowalnych partyzantów, a samą iglicę pozostawić? Tak jak zostawiono koronę na tarnowskiej katedrze sławiącą niegdyś cesarza Franciszka Józefa, a dzisiaj NMP? Jeżeli przyjmiemy opcję: równać do spodu, to podpowiadam, że w kolejce czekają Szkoły Tysiąclatki wzniesione przez komunistów w 1966 r. No i Pałac Kultury - koniecznie!

Ps. Zostawmy chociaż jeden pomnik totalitaryzmu, żeby przyszła młodzież wiedziała co burzyliśmy.

harklowa

© Sapere aude incipe
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci